De wetenschap gevisualiseerd


De wetenschap is bij uitstek een terrein van verbanden en relaties. Met relaties tussen auteurs, met verbanden tussen onderwerpen, met citatielinks tussen publicaties, met connecties tussen instituten en met relaties tussen al dit soort entiteiten onderling. Informatie daarover is al heel lang digitaal beschikbaar en in toenemende mate ook vrij toegankelijk.
Die verbanden in kaart brengen is niet iets dat je nog handmatig moet willen doen. Bij CWTS, Centre for Science and Technology Studies, een onderzoeksinstituut van de Universiteit Leiden, is daar een fraai softwarepakket voor ontwikkeld: VOSviewer. Daarvan bestaat een webversie die je online kunt gebruiken, maar je kunt het ook downloaden voor lokaal gebruik.
Gezien de achtergrond van CWTS is VOSviewer primair toegesneden op de analyse van bibliometrische netwerken, maar in feite kan die software ook gebruikt worden om andere soorten netwerken te exploreren en visualiseren. En het goede nieuws is dat VOSviewer gratis is. Zowel om te downloaden als om online te gebruiken. Geen wonder dat er over de hele wereld gebruik van wordt gemaakt. Publicaties die de makers over het pakket schreven, zijn zelf ook al onderdeel van zo’n bibliometrisch netwerk. Dat heeft die publicaties al vele duizenden bibliografische citaties opgeleverd. Daarmee heeft de hoofdontwikkelaar van het pakket, Nees Jan van Eck intussen al een formidabele H‑index van 53 kunnen opbouwen.


Voor wie praktijkervaring wil opdoen met VOSviewer, verzorgt Nees Jan op 27 maart bij de VOGIN-IP-lezing weer een workshop over gebruik en mogelijkheden van het pakket. Sinds de eerste keer dat Nees Jan hierover bij ons een workshop verzorgde, intussen al weer vier jaar geleden, is nog weer nieuwe functionaliteit toegevoegd. Dat betreft onder meer ondersteuning van meer vrij toegankelijke en open databronnen (zoals OpenAlex – waarover 27 maart trouwens ook een workshop is) en een nieuwe functie om interactieve visualisaties eenvoudig online te delen. Dus een heleboel redenen om je nu voor deze workshop aan te melden.
_________________________________________________________________________________

Reactie op deze post door Richard Santos Lalleman (Kopenhagen) – 27 feb 2025

“Een ander leuk voorbeeld hoe VOSViewer is gebruikt, is om de studie van de liefde te begrijpen. Hieronder zie je wie wat geschreven heeft over welk liefdesonderwerp. Het was in ieder geval tot in Nature Magazine gekomen 🤔
Allemaal leuk die visualisaties, maar de echte waarde ligt in de data daarachter die interacties quantificeren.”


Network map of authors engaged in romantic love researches (threshold = 5).
The authors’ cooperative network was partitioned into eight distinct clusters.

Leave a comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.